Δεν είναι όλα τα λίπη επιβλαβή για την υγεία μας!

Το παρακάτω άρθρο μου δημοσιεύτηκε χθες 20-1-2011 στο Διαδικτυακό Ιατρικό Περιοδικό www.iator.gr

Οι περισσότεροι άνθρωποι που ενδιαφέρονται για την σωστή και υγιεινή διατροφή, στο άκουσμα και μόνο της λέξης λίπος τρομάζουν. Αυτό συμβαίνει γιατί το λίπος της τροφής μας έχει συνδυαστεί κατά κύριο λόγο με την αύξηση του σωματικού βάρους μας, αλλά και με την εμφάνιση κάποιων παθήσεων που αφορούν κυρίως την καρδιά και τα αγγεία μας και γι αυτό το λίπος αντιμετωπίζεται συνολικά σαν κάτι που είναι γενικά επιβλαβές για την υγεία μας.

Είναι όμως ακριβώς έτσι τα πράγματα; Η απάντηση είναι σαφώς όχι, γιατί το λίπος είναι ένα από τα βασικά θρεπτικά συστατικά, επομένως απαραίτητο, και γι αυτό πρέπει να υπάρχει στην διατροφή μας. Το λίπος είναι αναγκαίο στη διατροφή μας και γι αυτό το 30% περίπου των προσλαμβανομένων θερμίδων πρέπει να προέρχονται από αυτό. Από αυτό το ποσοστό του λίπους που καταναλώνουμε, λιγότερο από το 1/3 πρέπει να είναι το κορεσμένο, το άλλο 1/3 ή και περισσότερο πρέπει να είναι μονοακόρεστο και το υπόλοιπο 1/3 πρέπει να είναι πολυακόρεστο. Επομένως σ αυτό που πρέπει να εστιάσουμε την προσοχή μας είναι η συνολική ποσότητα λίπους να μην είναι υπερβολική γιατί θα μας οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια σε παχυσαρκία, αλλά και τι είδος λίπους είναι αυτό που πρέπει να καταναλώνουμε για να μην μας δημιουργεί προβλήματα στην υγεία μας.

Τα μονοακόρεστα και τα πολυακόρεστα λίπη δεν είναι επιβλαβή για την υγεία μας, αρκεί βέβαια να μην καταναλώνονται σε υπερβολικές ποσότητες. Ακούμε εδώ και αρκετά χρόνια από τις διάφορες πηγές πληροφόρησης ότι τα κορεσμένα λιπαρά οξέα είναι η χειρότερη μορφή λίπους. Ως γνωστό είναι κυρίως ζωικά λίπη και βρίσκονται στο γάλα και στα γαλακτοκομικά προϊόντα, στο κρέας, στο αβγό, στο βούτυρο κλπ και είναι τα λίπη που οι περισσότεροι από μας ξέρουμε ότι ενοχοποιούνται για την αύξηση της LDL της «κακής» δηλαδή χοληστερίνης και επομένως των καρδιαγγειακών προβλημάτων.

Υπάρχουν επίσης και τα υδρογονωμένα λίπη ή διαφορετικά τα «trans» λιπαρά οξέα όπως ονομάζονται, που είναι ένα άλλο είδος λιπών λιγότερο γνωστών από αυτά που έχουμε αναφέρει ως τώρα. Να δούμε όμως τι είδους λίπη είναι τα «trans» λιπαρά και σε ποιες τροφές υπάρχουν. Είναι κι αυτά αρχικά ακόρεστα λίπη που μετά από τον χειρισμό που θα υποστούν μετατρέπονται σε κορεσμένα, και θα τα βρούμε ως επί το πλείστον στο έντονα επεξεργασμένο κρέας, σε ορισμένα γαλακτοκομικά πλούσια σε λίπος, σε βιομηχανοποιημένες τροφές, σε ορισμένες μαργαρίνες και σε μερικώς υδρογονωμένα φυτικά έλαια, τα οποία χρησιμοποιούνται κατά κόρον στο τηγάνισμα σε μονάδες σίτισης «γρήγορου φαγητού». Τα «trans» λιπαρά οξέα παράγονται μέσω μιας διαδικασίας θέρμανσης των φυτικών ελαίων παρουσία υδρογόνου, που αποσκοπεί να έχει ως αποτέλεσμα αυτά τα έλαια να είναι σε πιο στερεή κατάσταση σε θερμοκρασία περιβάλλοντος. Η παραγωγή των «trans» λιπαρών οξέων άρχισε στις πρώτες δεκαετίες του προηγούμενου αιώνα, αλλά αυξήθηκε σημαντικά μετά το 1970. Ο σκοπός τότε της παραγωγής τους ήταν να λειτουργήσουν σαν εναλλακτική επιλογή έναντι του βουτύρου και των άλλων ζωικών λιπών. Εδώ να πούμε ότι η πιο σημαντική διαφορά μεταξύ κορεσμένου λίπους που είναι κυρίως ζωικής προέλευσης και του ακόρεστου λίπους που είναι κυρίως φυτικής προέλευσης, είναι ότι τα κορεσμένο λίπος είναι σε στερεά μορφή και το ακόρεστο λίπος είναι σε υγρά ή ημίρρευστη μορφή σε συνήθεις θερμοκρασίες περιβάλλοντος.

Επομένως τα «trans» λιπαρά οξέα διευκολύνουν την σύγχρονη βιομηχανία στην παραγωγή τέτοιου είδους προϊόντων όπως είναι οι μαργαρίνες που είναι από την μια φυτικής προέλευσης, αλλά σε μια μορφή εντελώς διαφορετική από τα άλλα φυτικά έλαια. «Τrans» λιπαρά οξέα περιέχονται πια σε μεγάλο μέρος προϊόντων που τα αγοράζουμε αλόγιστα μη γνωρίζοντας τους κινδύνους, όπως είναι τα μπισκότα, τα crackers, διάφορα αρτοσκευάσματα, κρουασάν, πατατάκια, γαριδάκια, γλυκά, τηγανητά φαγητά κλπ τροφές που είναι ιδιαίτερα δημοφιλείς στον παιδικό πληθυσμό.

Ποιες είναι όμως οι επιπτώσεις των «trans» λιπαρών οξέων στην υγεία μας;

Από πολλές, διαφορετικές και αξιόπιστες επιδημιολογικές μελέτες προκύπτει ότι τα «trans» λιπαρά οξέα, έχουν μεγάλη συμμετοχή στην αύξηση των ισχαιμικών περιστατικών εδώ και πολλά χρόνια. Έχει τεκμηριωθεί πλέον επιστημονικά ότι η κατανάλωση «trans» λιπαρών οξέων μειώνει τα επίπεδα της HDL της «καλής» χοληστερόλης και αυξάνει τα επίπεδα της LDL της «κακής» χοληστερίνης. Το αρνητικό και επιβλαβές αυτό αποτέλεσμα για την υγεία μας είναι πιο έντονο σε οξύτητα από το ανάλογο που μας προκαλούν τα κορεσμένα λίπη. Πρόσφατη μελέτη απέδειξε ότι η κατανάλωση των «trans» λιπαρών οξέων επηρέασε δυσμενέστερα τόσο τον Αθηρωματικό Δείκτη, τον λόγο δηλαδή ολικής χοληστερόλης προς HDL χοληστερόλης, όσο και την συνολική καρδιακή και αγγειακή λειτουργία.

Λόγω του τεκμηριωμένου και ορατού από χρόνια κινδύνου από τα «Τrans» λιπαρά οξέα, επιστημονικές ομάδες όπως Παιδίατροι, Διαιτολόγοι, Καρδιολόγοι κλπ, μεμονωμένοι λειτουργοί της υγείας, αλλά και μεγάλοι οργανισμοί υγείας όπως ο FDA, έχουν αναλάβει πρωτοβουλία και απαιτούν την αναγραφή της περιεκτικότητας των «trans» λιπαρών οξέων στα τυποποιημένα προϊόντα. Όχι βέβαια μόνο σε συνολικό λίπος, σε κορεσμένο και σε ακόρεστο, αλλά και σε «Τrans» λιπαρά οξέα, μέχρι να γίνει η πλήρης αντικατάστασή τους από λίπη, που θα είναι λιγότερο επιβλαβή για την υγεία μας. Μέχρι τότε τουλάχιστον πρέπει να γνωρίζουμε αν τα προϊόντα που αγοράζουμε περιέχουν απ αυτή την επιβλαβή κατηγορία λιπαρών και σε ποιο ποσοστό τα περιέχουν για να λειτουργεί σωστά και το κριτήριο της επιλογής μας. Τώρα πια κυκλοφορούν στο εμπόριο μαργαρίνες «trans free» όπως αποκαλούνται, οι οποίες όχι μόνο δεν περιέχουν «Τrans» λιπαρά οξέα αφού περιορίζεται η χρήση υδρογονωμένων λιπών, αλλά είναι σχετικά χαμηλές σε περιεκτικότητα και σε κορεσμένα λίπη. Ταυτόχρονα δυναμώνει η φωνή των επιστημόνων που συνιστούν αποκλειστικά τη χρήση του ελαιολάδου σαν την ιδανικότερη επιλογή και σαν αντιστάθμισμα για την υγεία μας στην εποχή των «trans» λιπαρών οξέων, των διοξινών και για ότι άλλο αρνητικό απορρέει από λοιπούς διατροφικούς κινδύνους που μας απειλούν.

Advertisements

Πως θα χαθούν τα κιλά των γιορτών;

Έφθασε το τέλος των γιορτών και αρχίζει η μεγάλη προσπάθεια για την απώλεια των κιλών που πήραμε όλοι μας σχεδόν, ακόμη και οι πιο προσεχτικοί, αυτή την εορταστική περίοδο.

Πόσες φορές όμως σε προηγούμενα χρόνια δεν έχουμε προσπαθήσει να χάσουμε τα 2-3 κιλά που προσλάβαμε αυτό το χρονικό διάστημα ακολουθώντας συνήθως μια «γρήγορη» δίαιτα; Ως επί το πλείστον στην εφαρμογή τέτοιων διαιτών είχαμε πενιχρά αποτελέσματα και αρκετές μάλιστα φορές ξαναπήραμε το βάρος που χάσαμε πολύ γρήγορα. Τι πρέπει να κάνουμε λοιπόν φέτος; Σαν στόχο μας λοιπόν τώρα είναι να κάνουμε μια πιο σωστή και συντονισμένη προσπάθεια, γιατί όχι με την βοήθεια κάποιου ειδικού Διαιτολόγου Διατροφολόγου.

Για να τα καταφέρουμε όμως πρέπει να απομακρύνουμε από το μυαλό μας σκέψεις για δίαιτες εξπρές, αποτοξίνωσης, χημικές ή όπως αλλιώς αποκαλούνται. Όλες αυτές οι πολυδιαφημισμένες κατά καιρούς δίαιτες δεν είναι κατάλληλες για την μόνιμη και αποτελεσματική απώλεια σωματικού βάρους. Αντίθετα, σε αρκετές περιπτώσεις είναι πολύ επιβλαβείς για την υγεία του ατόμου που τις ακολουθεί. Ακόμη όμως κι αν δεν συμβαίνει αυτό, είναι ένα μεγάλο ερώτημα αν τελικά τέτοιου είδους δίαιτες θα βοηθήσουν πραγματικά κάποιο να χάσει τα κιλά που πήρε τις ημέρες των εορτών. Η απάντηση στο ερώτημα αυτό είναι αρνητική, γιατί παρά το ότι μπορεί να δούμε το σωματικό βάρος να μειώνεται, στην πραγματικότητα όμως οι δίαιτες «εξπρές» οδηγούν σε γρήγορη απώλεια μυϊκής μάζας και υγρών και όχι λίπους όπως είναι το επιθυμητό.

Ο σωστός και ενδεδειγμένος τρόπος για να χάσουμε τα περιττά κιλά και κυρίως για να καταφέρουμε να διατηρήσουμε το σωματικό βάρος μας χωρίς άλλες αυξομειώσεις, είναι μία σωστή και ισορροπημένη διατροφή που περιλαμβάνει τροφές απ όλες τις ομάδες τροφίμων και παράλληλα με σωστή εξατομίκευση της ποσότητας της τροφής με την βοήθεια και την καθοδήγηση κάποιου ειδικού Διαιτολόγου Διατροφολόγου.

Μέχρι να βρεθεί ο ειδικός όμως Φροντίστε να ακολουθήσετε κάποιους γνωστούς κανόνες σωστής διατροφής, με μια γενικότερη αλλαγή εν γένει της διατροφικής συμπεριφοράς σας.

  • Καταναλώνετε σε καθημερινή βάση, ημιαποβουτυρωμένο γάλα και γιαούρτι
  • Επιλέγετε τυρί με λίγα λιπαρά (10 με 20%)
  • Καταναλώνετε σε καθημερινή βάση,5 μερίδες φρούτων και λαχανικών
  • Περιορίστε την κατανάλωση φυσικών χυμών σε ένα ημερησίως
  • Επιλέγετε καθημερινά ψωμί, δημητριακά, ζυμαρικά ολικής άλεσης, και αναποφλοίωτο ρύζι
  • Εντάξτε στην εβδομαδιαία διατροφή σας τουλάχιστον από μια φορά, τα όσπρια και τα λαδερά φαγητά, τα οποία να είναι παρασκευασμένα με μικρή ποσότητα ελαιολάδου
  • Περιορίστε το ψωμί
  • Μην καταναλώνετε επιτραπέζιο τυρί (φέτα, γραβιέρα, κεφαλοτύρι κλπ) σε καθημερινή βάση
  • Κόψτε εντελώς τα αναψυκτικά, ιδιαίτερα αυτά που περιέχουν ζάχαρη
  • Περιορίστε τα γλυκά, το πολύ σε ένα την βδομάδα
  • Προτιμήστε το λευκό κρέας όπως το κοτόπουλο, την γαλοπούλα, το κουνέλι και φυσικά τα ψάρια, περιορίζοντας το κόκκινο κρέας σε 1 φορά την εβδομάδα
  • Αρχίστε γυμναστική τουλάχιστον ½ ώρα την ημέρα για 5 ημέρες την βδομάδα ή κάντε τουλάχιστον 2½ ώρες γυμναστική μέσα στη βδομάδα
  • Αναζητήστε στην ανάγκη περαιτέρω βοήθεια από κάποιο Διαιτολόγο Διατροφολόγο

Τρέχοντας Πρωτοχρονιά με την Φλόγα

Πρωτοχρονιάτικο τρέξιμο στους πρόποδες της Πάρνηθας ( Τατόι) υπό καταρρακτώδη βροχή για τον Σύλλογο Γονιών Παιδιών με Νεοπλασματική Ασθένεια.  Η Ομάδα των Μαραθωνοδρόμων της Φλόγας ( Σύλλογος Γονιών Παιδιών με Νεοπλασματική Ασθένεια ) στη φωτογραφία σε Πρωτοχρονιάτικη δράση, για να παραμείνει αναμμένη η φλόγα της Ελπίδας όσο υπάρχουν παιδιά που αρρωσταίνουν και όσο υπάρχουν παιδιά και γονείς που αγωνίζονται με την νόσο.

2010 in review

The stats helper monkeys at WordPress.com mulled over how this blog did in 2010, and here’s a high level summary of its overall blog health:

Healthy blog!

The Blog-Health-o-Meter™ reads Wow.

Crunchy numbers

Featured image

The Louvre Museum has 8.5 million visitors per year. This blog was viewed about 410,000 times in 2010. If it were an exhibit at The Louvre Museum, it would take 18 days for that many people to see it.

In 2010, there were 81 new posts, growing the total archive of this blog to 546 posts. There were 29 pictures uploaded, taking up a total of 92mb. That’s about 2 pictures per month.

The busiest day of the year was February 24th with 3 views. The most popular post that day was Από την σημερινή δεντροφύτευση στο Ποικίλο Όρος.

Where did they come from?

The top referring sites in 2010 were search.conduit.com, find.in.gr, facebook.com, google.gr, and trexalaki.blogspot.com.

Some visitors came searching, mostly for καλαβρυτα, ουρικο οξυ διαιτα, κνιδωση, υπολογισμος φορου 2010, and υπολογισμος φορου 2009.

Attractions in 2010

These are the posts and pages that got the most views in 2010.

1

Από την σημερινή δεντροφύτευση στο Ποικίλο Όρος February 2010

2

Οι ξηροί καρποί στην διατροφή μας December 2010
1 comment

3

Μικρά μυστικά για απώλεια βάρους September 2010
1 comment

4

Ο λίγος ύπνος προκαλεί παχυσαρκία σε νέους και εφήβους October 2010

5

Οδηγίες για την σωστή συντήρηση των τροφίμων June 2010

Αρέσει σε %d bloggers: